Các thầy cô ơi, trong suốt quá trình đi dạy điều gì khiến các thầy cô cảm thấy nghe là đã “thở hắt ra”? Với các cô ở BB thì đó là những lúc phụ huynh muốn “tâm sự sâu” về phương pháp dạy của cô. Dưới đây là một số tình huống và cách xử lý của các cô ở BB:
#1. “Cô ơi con còn bé, mẹ nói tiếng Việt nhiều khi còn chưa hiểu, mà cô cứ nói 100% tiếng Anh thì mẹ nghĩ các con không hiểu được đâu. Cô nên dịch cho con cô ạ!”
=> Môi trường học và tâm lý sẵn sàng của trẻ là vô cùng quan trọng. Thử như người lớn chúng ta đi, một khi đã biết người đối diện có thể nói tốt tiếng Việt, liệu chúng ta có cảm thấy thoải mái giao tiếp bằng tiếng Anh nữa không? Với các cô ở BB thì câu trả lời là không. Do đó, có một quy tắc luôn xuất hiện trong lớp học là “Speak English Only” để khuyến khích các con tư duy và nói bằng tiếng Anh. Trong tình huống phụ huynh đề xuất thế này thì các cô ở BB sẽ giải thích cho mẹ hiểu về nguyên tắc lớp học, sau đó chia sẻ với mẹ về khả năng học tập của trẻ, cũng như nói với mẹ rằng con có thể hiểu qua nhiều cách chứ không phải chỉ cần cô dịch, ví dụ trẻ hiểu qua việc quan sát nét mặt, cử chỉ, hành động của người khác, trẻ hiểu qua việc nhìn tranh, nghe âm thanh,…
#2. Sau buổi học thứ 5, mẹ hỏi cô “Cô ơi ở trên lớp con đã nói được nhiều chưa?, chứ mẹ chẳng nghe thấy tiếng con nói hay hát cùng các bạn gì cả?”
=> BB sẽ giải thích với phụ huynh rằng: Đối với trẻ học ngôn ngữ thứ 2, trước khi con sẵn sàng để nói ra, trẻ cần bước qua một giai đoạn vô cùng quan trọng gọi là “silent period”. Ở giai đoạn này các con sẽ tiếp nhận ngôn ngữ đầu vào trong khi ngồi nghe tập trung, nhắc lại từ khi được yêu cầu. “Silent period” tồn tại kể cả khi trẻ đã hiểu những âm thanh đó mà chưa sẵn sàng để nói ra ngôn ngữ mới. Do vậy, chuyện mẹ chưa nghe thấy con nói ra là điều rất thường gặp, và quá trình này là quan trọng để con tích luỹ đủ ngôn ngữ cho giai đoạn tiếp theo. (Khái niệm về Silent period lần đầu mình biết là do được đào tạo phương pháp của Budding Bean đó)
#3. “Cô ơi buổi nào đi học về con cũng kể là vui lắm, cô cho chơi nhiều, nhưng mẹ hỏi thì con lại chẳng nhớ gì thì học hành làm sao hả cô?“
=> Xây dựng được một môi trường học vui vẻ, không áp lực để trẻ cảm thấy thoải mái tiếp nhận ngôn ngữ – học mà không biết là mình đang học, nhiều tình huống để “hích” trẻ nói, và phải đủ an toàn để trẻ sẵn sàng nói ra là một quá trình tốn nhiều công sức của cô giáo lắm đó. Cô rất hạnh phúc vì quá trình đó đã phần nào thành công khi con luôn vui thích khi đến lớp.
Để một trải nghiệm có thể đi vào trí nhớ ngắn hạn của trẻ thì cô đã cần tổ chức rất nhiều hoạt động, và để trải nghiệm đó đi vào trí nhớ dài hạn thì cần lặp đi lặp lại với tần suất cao hơn. Bố mẹ nhớ cho con tham gia lớp học đầy đủ và ôn tập thêm ở nhà nhé! Đông thời cô và bố mẹ cũng cần phải rất kiên trì đồng hành cùng con trong quá trình con học.
#4. “Mẹ thấy cô cứ khen con trước mặt bố mẹ, cô phải chê nhiều vào để con nhớ cô ạ!”
=> Bộ lọc tình cảm của trẻ là một phần quan trọng trong quá trình học ngôn ngữ mới. Nếu bộ lọc tình cảm của con dâng cao thì con sẽ có xu hướng thu mình lại, và rất khó để con cảm thấy an toàn, tự tin nói trở lại. Do vậy trong lớp học của cô luôn cố gắng để duy trì không khí tích cực, ghi nhận những cố gắng của con, và cũng để khuyến khích các bạn khác hăng hái thể hiện như con. Trong quá trình học, cô có sửa những lỗi sai cho con, nhưng sửa bằng cách nhắc lại chính xác hơn, dần dần sau nhiều lần lặp đi lặp lại ngôn ngữ như vậy con có thể nhớ và nói được câu hoàn chỉnh và chính xác.
#5. “Mẹ nghĩ là để con đọc được chuẩn thì cô phải cho con viết phiên âm vào vở, để con nhớ!”
=> Con nhớ và phát âm chính xác nhờ quá trình tiếp nhận ngôn ngữ đầu vào chuẩn chứ chưa hẳn là do nhìn phiên âm (đặc biệt là với các bạn mầm non và tiểu học, các con chưa đủ khả năng phân tích để có thể vừa nhớ từ, vừa nhớ nghĩa, lại vừa nhớ cả ký hiệu phiên âm ), quá trình đó được lặp đi lặp lại trong mỗi buổi học và cả sự hỗ trợ ngoài giờ học của bố mẹ nữa. Ngôn ngữ đầu vào chuẩn tới từ giáo viên phát âm chính xác và chủ động sửa phát âm cho các con mỗi buổi học. Đồng thời, thời lượng tiếp xúc ngôn ngữ sẽ được mở rộng hơn khi con nghe các bài hát, nghe kể chuyện, xem video… giọng bản ngữ. Bố mẹ có thể dễ dàng đồng hành cùng con trong quá trình học ngôn ngữ bằng cách cho các con nghe nhiều hơn ở nhà đó. (Mình sẽ có một bài riêng chia sẻ những kênh YouTube đặc biệt phù hợp với trẻ sau, các thầy cô đón đọc nhé!)
BB nghĩ là việc giáo viên hiểu biết về tâm lý trẻ, đặc điểm phát triển độ tuổi và phương pháp dạy rất quan trọng, nó sẽ là nền tảng lý sự…. à quên lý luận để chúng mình có thể nói chuyện với phụ huynh. Kể cả là trước mặt phụ huynh có thể không đồng ý, nhưng sau lưng mình tin chắc rằng phụ huynh cũng phải “nể” cô một chút vì sự thấu đáo của thầy cô. Tuy nhiều tình huống oái oăm là thế, nhưng một khi phụ huynh đã hiểu và tin tưởng phương pháp của thầy cô, thầy cô và bố mẹ cùng xác định chung kỳ vọng ở trẻ thì các phụ huynh sẽ yên tâm vô cùng để gửi gắm con nơi thầy cô đó!
